Doğalgaz İstasyonu İşletme Kontrol Odası Operatörü

Doğalgaz İstasyonu İşletme Kontrol Odası Operatörü, kabaca istasyonun “kumanda merkezi”ni yöneten kişi diyebiliriz. Sahadaki ekipmanların durumunu ekrandan takip eder, basınç/debi/sıcaklık gibi değerleri kontrol eder ve gerektiğinde ekipmanlara kumanda eder.
🖥️ Gün içinde ne yapar?
Genellikle SCADA/DCS gibi kontrol ekranlarından:
Doğalgaz giriş-çıkış basınçlarını takip eder.
Gazın debi, sıcaklık ve diğer proses değerlerini izler.
Vana, regülatör, filtre, ısıtıcı, kompresör vb. ekipmanların durumlarını kontrol eder.
Alarm geldiğinde alarmın nedenini araştırır ve prosedüre göre müdahale eder.
Sahadaki teknisyenlerle telsiz/telefon üzerinden koordinasyon sağlar.
Ekipman devreye alma/çıkarma işlemlerinde ilgili prosedürleri uygular.
Gaz akışında anormal durum, basınç yükselmesi/düşmesi veya ekipman arızalarını takip eder.
Yapılan işlemleri vardiya defterine/sisteme kaydeder.
Acil durumda istasyonu güvenli duruma getirmek için gerekli acil durdurma/izolasyon prosedürlerini uygular.Günlük nominasyon raporlamasını yapar. Bakım ekiplerine prosedüre uygun iş izni verir. Doğal gaz işi şakaya gelmez.
😰 İşin en zor yanı ne?
Bence fiziksel zorluktan ziyade dikkat ve sorumluluk tarafı zor.Kaçak durumunda ne yapılması gerektiğini iyi bilmek gerekir. Exproof kıyafet giymek ve Exproof el aleti kullanmak çok önemli bir konudur. Ayrıca,
Ekranlarda normal görünen bir sistemde küçük bir değer değişikliğinin gerçekten önemli bir arızanın başlangıcı olup olmadığını anlamak.
Çünkü doğalgazda basınç, debi ve vana durumlarını yanlış yorumlamak veya prosedürü yanlış uygulamak ciddi sonuçlar doğurabilir.
En zorlayıcı konuları şöyle sıralayabiliriz:
1. Alarm yönetimi
Aynı anda birkaç alarm gelebilir. Hangisi sebep, hangisi sonuç bunu ayırt etmek gerekir.
2. Acil durumlar
Gaz kaçağı, ani basınç değişimi, ekipman arızası gibi durumlarda panik yapmadan prosedürü uygulamak gerekir.
3. Vardiyalı çalışma
Gece vardiyasında özellikle uzun süre hiçbir şey olmadan ekran başında beklemek de dikkat açısından yorucudur. Bir anda kritik olay çıkabilir.
4. Sorumluluk
“Bir şey olmadı” diye düşünülen sakin vardiyanın bile sorumluluğu vardır. Operatörün yaptığı veya yapmadığı bir işlem kayıt altına alınabilir.
5. Teknik bilgi
Sadece ekrana bakmak yetmez. Basınç-regülasyon sistemi, vanalar, filtreler, ısıtıcılar, ölçüm sistemi, SCADA ve acil durum prosedürlerini öğrenmek gerekir.
Ama güzel tarafı şu: iş oturduktan sonra fiziksel olarak ağır bir iş değildir. Daha çok dikkat, disiplin, prosedüre bağlılık ve teknik takip işidir.